Tài sản hình thành trong thời gian ly thân

Trong thực tế hôn nhân, nhiều cặp vợ chồng không sống chung nhưng chưa ly hôn, thường gọi là ly thân. Một câu hỏi pháp lý thường gặp là: tài sản hình thành trong thời gian ly thân có được xem là tài sản chung của vợ chồng hay không? 

Bài viết dưới đây sẽ phân tích quy định pháp luật và thực tiễn xét xử.

1. LY THÂN CÓ ĐƯỢC PHÁP LUẬT VIỆT NAM CÔNG NHẬN KHÔNG?

Hiện nay, Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 của Việt Nam không có quy định chính thức về chế định ly thân. Điều này có nghĩa:

• • • Việc vợ chồng sống riêng không làm chấm dứt quan hệ hôn nhân.
    • Quyền và nghĩa vụ vợ chồng vẫn tồn tại cho đến khi Tòa án ra bản án hoặc quyết định ly hôn.

Do đó, về nguyên tắc pháp lý, thời gian ly thân vẫn được xem là thời kỳ hôn nhân.

2. NGUYÊN TẮC XÁC ĐỊNH TÀI SẢN CHUNG CỦA VỢ CHỒNG

Theo Điều 33 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, tài sản chung của vợ chồng bao gồm:

• • • Tài sản do vợ chồng tạo ra trong thời kỳ hôn nhân
    • Thu nhập từ lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh
    • Hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng
    • Các tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung

Quan trọng nhất là: Thời kỳ hôn nhân được tính từ ngày đăng ký kết hôn đến ngày bản án ly hôn có hiệu lực pháp luật. Vì vậy, tài sản được tạo ra trong thời gian ly thân về nguyên tắc vẫn là tài sản chung.

3. TÀI SẢN HÌNH THÀNH TRONG THỜI GIAN LY THÂN CÓ THỂ LÀ TÀI SẢN RIÊNG KHÔNG?

Trong một số trường hợp, tài sản tạo lập khi ly thân có thể được Tòa án xem là tài sản riêng, nếu chứng minh được các yếu tố sau:

• • • Tài sản được tạo ra hoàn toàn từ công sức riêng: Nếu một bên chứng minh được hai vợ chồng đã ly thân trong thời gian dài, không còn đóng góp tài chính hoặc hỗ trợ nhau, tài sản do một người tự tạo lập thì Tòa án có thể xem xét công nhận đó là tài sản riêng.
    • Có thỏa thuận tài sản riêng: Nếu vợ chồng có văn bản thỏa thuận phân chia tài sản trong thời kỳ hôn nhân theo Điều 38 Luật Hôn nhân và Gia đình, thì Tài sản hình thành sau đó sẽ thuộc về người tạo lập.
    • Chứng minh được nguồn tiền là tài sản riêng: Tiền được tặng cho riêng, tiền thừa kế riêng, tiền từ tài sản riêng trước hôn nhân. Khi đó tài sản hình thành cũng có thể được xác định là tài sản riêng.

4. QUAN ĐIỂM CỦA TÒA ÁN TRONG THỰC TIỄN

Trong thực tiễn xét xử, Tòa án thường xem xét các yếu tố sau:

• • • Thời gian ly thân bao lâu
    • Hai bên còn quan hệ kinh tế hay không
    • Nguồn tiền tạo lập tài sản
    • Công sức đóng góp của mỗi bên

Nếu chứng minh được rằng tài sản được tạo lập khi hôn nhân đã thực tế chấm dứt (ly thân lâu dài) thì Tòa có thể không chia đôi tài sản.